Άγονη γραμμή

23 Μαρτίου 2008

Σταυροί του κατακλυσμού και δολάρια της άμμου

Filed under: Σιμιτζής Βασίλης — Άγονη Γραμμή @ 7:51 μμ

dol

Πριν από πολλά χρόνια σε κάποιο χωριό της Μεσαράς νεαρός φοιτητής Γεωλογίας ακολούθησα μια γιαγιά που επέμενε να μου δείξει τα σημάδια του κατακλυσμού του Νώε και τους σταυρούς που τοποθέτησε εκεί ο Θεός για να καταδείξει το «σημείον μέγα».
Ανεβήκαμε στις παρυφές κάποιων λόφων έξω από το χωριό η καλοκάγαθη γιαγιούλα με φωνή που σχεδόν έτρεμε από συγκίνηση μου είπε κάνοντας το σταυρό της ……. «Μέχρι εδώ παιδί μου έφτασε ο κατακλυσμός, έτσι μου’ χενε πει η συχωρεμένη η μάνα μου που της το’ χενε δείξει ο πατέρας της (ο παππούς μου) που ήτονε παπάς». Πράγματι μέσα σε πετρώματα αμμοκροκαλοπαγή είδα να περιέχονται άσπρες πέτρες πενταγωνικές με εγχάρακτο από το ένα μέρος ένα πεντάκτινο σταυρό ενώ από το άλλο μέρος ένα ανάγλυφο επίσης σταυρό που έμοιαζε περισσότερο με ένα αστερία.
Παρολαυτά αναγνώρισα στις πέτρες εκείνες τα πανέμορφα και όχι σπάνια κρητικά απολιθώματα που φημίζονται για τις ιδιαίτερα μεγάλες διαστάσεις τους και επιστημονικά ονομάζονται C l y p e a s t e r sp. Είναι απολιθώματα που έζησαν στις κρητικές θάλασσες από το Ηώκαινο περίπου 50 εκατομμύρια χρόνια πριν μέχρι και την περίοδο των παγετώνων 1,8 εκατομμύρια χρόνια πριν οπότε και μετανάστευσαν σε άλλες πιο θερμές θάλασσες και ζουν μέχρι σήμερα. Ανήκουν στην οικογένεια των «αχινών» εχινοδέρματα ή εχινόδερμα και διαφέρουν από τους γνωστούς μας συμμετρικούς σε διαστάσεις αχινούς επειδή είναι ασύμμετροι.
Μοιάζουν με μικρές πενταγωνικές πυραμίδες η κώνους. Το δέρμα τους και ότι έχει διατηρηθεί από την απολίθωση αποτελείται από ανθρακικό ασβέστιο και είναι αρκετά παχύ. Όταν ζούσαν ήταν καλυμμένοι από μικρές λεπτές βελόνες και ήταν βενθονικοί οργανισμοί δηλαδή διαβιούσαν περί τον βυθό. Κατά το εμβριακό τους στάδιο ήταν και είναι πελαγικοί οργανισμοί με μεγάλη ελευθερία κινήσεων, όταν ενηλικιωθούν επιστρέφουν στο βυθό. Παρουσιάζονται με πολλές μορφές και κατατάσσονται σε διαφορετικά μεταξύ τους γένη. Είναι πολύτιμα καθοδηγητικά απολιθώματα για την γεωλογική στρωματογραφία της Ελλάδος και στην Κρήτη έχουν μεγάλη εξάπλωση σε όλο το νησί.
Για τους συλλέκτες απολιθωμάτων, Clypeaster ειδικά μικρών διαστάσεων είναι γνωστά ως τα δολάρια της άμμου. Δεν είναι μόνο το σχήμα τους που θυμίζει κέρματα (δολάρια) αλλά και η συλλεκτική τους αξία. Στην Κρήτη δεν βρίσκονται συχνά επειδή εμπεριέχονται σε σκληρά ασβεστολιθικά πετρώματα. Εκτός από το να στολίζουν κάποιες βιτρίνες συλλεκτών, μουσείων η συλλογών φυσικής ιστορίας έχω δει Clypeaster να χρησιμοποιούνται ως press papie και σε κάποιο χωριό ως εργαλείο για να σπάνε αμύγδαλα και καρύδια.

Βασίλης Μιχ. Σιμιτζής
Advertisements

Σχολιάστε »

Δεν υπάρχουν σχόλια.

RSS feed for comments on this post.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Δημιουργήστε ένα δωρεάν ιστότοπο ή ιστολόγιο στο WordPress.com.

Αρέσει σε %d bloggers: